De Sint is in het land. Samen met zijn pietemanknecht en zijn trouwe paard Amerigo (ook wel “Slecht Weer Vandaag) loopt hij ’s nachts over de daken. Geen veiligheidstouwen of klimmateriaal, geen fluorescerende kledij. Beslist niet veilig! Maar hoe kunnen wij dat het beste aan de goedheilige man en zijn helper duidelijk maken? Met lekkers of met de roe?
Psychologie van het suikerklontje
Psychologen zijn het er over eens dat beloningen beter werken dan straffen. De Sint heeft ongetwijfeld voedselbeloningen gebruikt om Amerigo te dresseren. Doet het paard iets goed, dan krijgt het een suikerklontje. Enkele klontjes later legt Amerigo de link tussen het goede gedrag en de beloning. Daardoor zal hij dat gedrag vaker vertonen.
De Sint kan er ook voor kiezen om Amerigo een tikje met de staf te geven wanneer hij zich slecht gedraagt. Vermoedelijk zal het paard dit foute gedrag in de toekomst ook niet meer vertonen. Dat is goed, zou je denken, maar de straf heeft ook een onverwachts neveneffect. Niet op Amerigo, maar op zijn leidinggevende, de Sint. Die leert namelijk dat straffen effectief is. Het gevaar is dat hij in de toekomst ook straffen zal toepassen in situaties die minder ernstig zijn. Overigens dwingt de straf Amerigo wel om te stoppen met zijn foute gedrag, maar daarmee weet het paard nog niet wat hij dan wél moet doen. Dat is wel het geval bij het suikerklontje.
Een effectieve st(r)af
Een straf moet aan verschillende voorwaarden voldoen om effectief te werken. Zo moet hij intensief genoeg zijn, maar toch ook niet te zwaar. Rustig aan met die staf dus, beste Sinterklaas. Iedereen die net zoals de Sint een paard africht, zal je ook kunnen vertellen dat het belangrijk is om de straf snel te geven, zodat Amerigo de link kan leggen tussen het ongewenste gedrag en de straf. Ten derde is consistentie van belang. De Sint moet Amerigo elke keer straffen wanneer hij dezelfde fout maakt. Ten slotte moet hij niet alleen het slechte gedrag straffen, maar telkens ook het gewenste gedrag tonen.
De brievenbus
Om ervoor te zorgen dat het er binnen de sinterklaasfabriek in de toekomst veiliger aan toe gaat, moet de Sint in eerste instantie focussen op positieve bekrachtiging. Als Amerigo en de pietemanknechten goed en veilig werk geleverd hebben, moet hij zijn waardering uiten. Dan zullen zij ook in de toekomst goed hun best blijven doen. En naast de brievenbus waarin de verlanglijstje van brave kindjes terecht komen, kan hij best ook een veiligheidssuggestiebox plaatsen. Daar kunnen de pieten hun suggesties achterlaten om de veiligheid in de sinterklaasfabriek, op de stoomboot en op de daken te verhogen.