muren
tegen de zee -
horizon gekaapt
Na de Tōhoku-aardbeving en tsunami van 2011 veranderde de kust van Noord-Japan ingrijpend. Langs grote delen van de zee, ook rond Sendai (de schrijver bezocht Shiogama) en verder langs de Sanriku-kust, verrezen hoge, betonnen muren. Sommige zijn wel tien tot vijftien meter hoog en strekken zich uit over kilometers. Ze moeten beschermen tegen wat ooit opnieuw kan komen: een tsunami die zonder waarschuwing alles meesleept.
Die muren brengen veiligheid, of op zijn minst het gevoel daarvan. Tegelijk hebben ze iets anders weggenomen. Waar vroeger de zee altijd zichtbaar was — als horizon, als werkplek, als ademruimte — is ze nu vaak verborgen. Je hoort haar nog, soms ruik je het zout in de lucht, maar het uitzicht is verdwenen achter beton.
Voor veel bewoners is dat een pijnlijk gemis. De zee was nooit alleen een bedreiging, maar ook een deel van hun dagelijks leven en hun identiteit. De nieuwe kustlijn voelt daardoor niet alleen als een bescherming, maar ook als een scheiding: tussen mens en water, tussen herinnering en heden.
Zo ontstaat er een spanning die moeilijk op te lossen is. De muren houden het gevaar op afstand, maar nemen ook iets essentieels weg. Ze beschermen het land, maar kapen tegelijk het uitzicht.