Hedianne

beginnen is het moeilijkst

het is soms beangstigend als de dag plotseling open en bloot aan je voeteneind ligt en jij kennelijk de aangewezen persoon bent om de aankleding te verzorgen en kleur te kiezen, terwijl je nog niet eens hebt besloten of je hoofd al in waakstand staat. het is moeilijk uit de nacht op te staan als de droomdekens om je heen blijven hangen, zit niet zo te zeulen zeg je tegen jezelf, maar er helpt geen lieve vader of moeder, je staat er alleen voor. er drijven gedachtenwolkjes om je slaapkop die oeverloos tegen je aan blijven babbelen over dingen die gedaan, hoewel uitstellen ook af en toe genoemd wordt, zo’n wolkje grijp je even vast om te knuffelen want het scheidingsvelletje tussen uitstel en afstel is vaak flinterdun. het beginpunt bepalen is het moeilijkst, het geven van een startschot, de keuze voor het eerste been uit bed, de nacht vraagt om een toegift maar je weigert, je kan niet meer oogluikend toekijken, het gordijn moet open. eenmaal opgestaan, staat je een lange dag van menszijn te wachten, je vraagt je af of je daar tegenop kan wassen als tandenpoetsen al een hele klus is, hoeveel waskracht heb je eigenlijk, kun je gedane zaken laten omkeren door fanatiek te poetsen of laat je liever de boel de boel, een tijdje laten inweken werkt misschien net zo goed. het is ’s ochtends vroeg vaak lastig om uit te vogelen voor welke baan je nu weer bent aangenomen, welke taken en in welke volgorde en wat is de deadline, aan het handje meegenomen worden speelt door je gedachten, zoals een kind op haar eerste schooldag of langs een druk kruispunt zodat je veilig bent en je onbedoeld toch op je doel afgaat. gaandeweg schijnt je lichaam zich toch door de dag heen te bewegen, je wordt bezig gehouden terwijl je het gevoel hebt bezig te zíjn, maar misschien is beide waar, de dagdeals liggen op een presenteerblaadje dat steeds achter je aan blijft schuiven, je kiest zorgvuldig want je wilt je dag goed besteden, tijd is geld. soms ben je er met je hoofd even niet bij, je bent sowieso niet goed in multitasken, je handen kunnen het ook wel alleen af, die krijgen zo meteen wat meer zelfvertrouwen, vervelender is als je hart pauze wil nemen terwijl je hoofd zich geen raad weet en je benen oververmoeid zijn geraakt van het traplopen om boven en beneden op één lijn te krijgen. je verzint er wel wat op want je wilt niet dat je hart in je schoenen wegzinkt, dan ben je nog verder van huis en vind de weg dan nog maar eens terug op je laatste benen, je zoekt naar plakrandjes om jezelf bij elkaar te houden, je denkt aan theemomentjes, tussendoortjes, een ommetje kan ook. ’s avonds probeer je terug te schakelen, geleidelijk af te remmen voor het naderend stoplicht van de nacht, je verlaat je gedachtenachtbaan, de haast begint uit je te lekken, je krijgt schemerplekken in je hoofd, vindt je weg in het halfdonker, je automaat kan op parkeerstand, alles mag dimmen, de leunstoel lonkt. je geeft toe dat je moe bent en toch geef je er liever niet aan toe want hoe overbrug je het gapend gat tussen waak en slaap, slaapverwekken is een woord dat in je opkomt maar hoe verwek je zoiets? op goed geluk stap je dan maar met beide benen in bed, sluit je ogen en hoop je dat er ergens van binnen een knopje omgaat dat je hoofd op ‘niet storen’ zet zodat je zonder moeite aan het uiteinde van je dag kunt beginnen.

panta rhei

ik ben een wolkewietje, een wolkenkind, ik ben graag in de wolken, shapeshifters zijn het, bewegende kunstwerkjes in wisseltinten, moeilijk te vangen op het linnen doek. wolken zijn waterdragers, tranenhoeders, bruggenbouwers tussen boven en beneden, ze bewaren het evenwicht, zorgen dat de druk omlaag gaat, ontladen als het moet, ze letten op de spanningsboog. meestal houden ze het droog maar soms laten ze zich gaan, zij zijn tenslotte een waterwingebied, zonder water geen gewin, wolkentranen geven groei en bloei, van een stortbui klaart de lucht op. ik ben een wolkenkrabber, ik maak graag schoon schip, voor mijn welvaren, ik houd ervan om af te drijven, te mijmeren, aan den lijve te ervaren hoe alles stroomt.

op smaak

bij een slecht gedicht zeggen ze al snel: je bakt er niks van, gebakken lucht klinkt nog erger want je wilt niet als opgeklopt overkomen of dat je baksel als smakeloos wordt afgedaan, je probeert daarom een proeverij te organiseren met voor ieder wat wils. je hoopt natuurlijk dat je schrijfsel niet te zoetsappig is, een onsje minder maakt de tongen vaak al wat losser, maatschepjes brengen cadans in je woordenbrei. kijk wel uit voor ongezouten zinspelingen, een puntje Sel de Marin op het scherp van de snede is een aanrader om flauwvallen te voorkomen, men houdt doorgaans niet van zouteloze grappen. de zuurgraad kun je ook maar beter in de gaten houden, anders krijg je pruilmondjes en zuinige blikken naar je toe geworpen waar je schrijnplekken van krijgt, bovendien heb je kans dat je baksel al bij de eerste hap als niet te pruimen van tafel wordt geschoven en je voor azijnpisser wordt uitgemaakt. vergeet in ieder geval het bitter van de spijtoptant, de misantroop, de tekort gedane Sammy die weigert het loden hoofd op te tillen en omhoog te kijken, bitterzoete pillen zijn moeilijk door te slikken, je wilt braakneigingen vermijden en dat je woorden ruimte laten voor een glimp blauwe lucht. je huivert even als je denkt aan zoetgevooisde declameerstemmen die straks misschien je woorden als zoete broodjes over de toonbank laten rollen, je wilt niet dat ze klinken als holle gomballen die aan je gehemelte blijven plakken als je ze probeert door te slikken, beter draag je voor uit eigen werk, smaakversterkers roepen soms allergische reacties op. als schrijver is het handig je te verdiepen in de vijfde smaak, je ziet umami vaak over het hoofd, alleen al vanwege de naam, terwijl dit juist het geheime ingrediënt is dat van eten een beleven maakt. in tegenstelling tot het poesiepoesiealbum, dat in flesvorm minstens 20 suikerklontjes per liter bevat, gaat het bij umami om volle en aardse smaken, denk aan dieprode tomaten, zeewier, paddenstoelen, als het ontbreekt voel je het gemis op je tong, je eet je bordje leeg maar de tevreden zucht na afloop blijft uit, het nagerecht lonkt. woorden kunnen wel degelijk smaakmakend zijn, als je de juiste verhoudingen weet te vinden, vroeger werd je al verteld dat je niet van suiker was, dat geldt ook voor gedichten, je leest nu eenmaal niet voor de kick of om je acute honger te stillen, maar voor een prettige nasmaak die je je lachrimpels zichtbaar maakt, een gedicht moet de juiste bite hebben, zoals een muzikant de juiste toon treft, zodat je kunt zeggen: hier ben ik vol van.

lummeltijd

het fijne van elders is de lege ordelijkheid waardoor je direct ziet dat er een kopje ontbreekt of dat er in ieder geval een aardappelschilmesje aanwezig is, je kunt je ergeren aan de te kleine soepkommetjes, maar je oog valt ook op vlekkeloze planken, geboende vloertegels, de afwezigheid van haren in het ligbad, alles herinnert je eraan dat je vertrokken bent, dat er niks te doen is, dat het je taak is om te lummelen zonder te proberen daar beter in te worden. vakantie is eigenlijk dat: er is geen hooi om op je vork te prikken, je boerenkiel kan uit, je hoeft geen eigen boontjes te doppen want je hebt aan kant-en-klare maaltijden gedacht. je kunt de boel de boel laten, ook al is het thuis een janboel, er zijn geen potjes die ketels iets verwijten, want alles glimt als nieuw, de schilderijen aan de muur zijn als ambient music, je kunt ernaar kijken zonder iets te zien, vanzelf schuift je blikveld naar de leegte van witte muren, tijdloze meubels en lampen die de sfeer niet verlichten maar het gewoon doen. buiten, op het platje aan water, kun je zitten om te zitten, je onledig houden met het kijken naar schaatsenrijdertjes op het wateroppervlak of in het kroos happende eendjes, of je kunt er wat ronddrentelen want waarom ook niet, je wilt een wandeling maken maar stelt het toch zo lang mogelijk uit, want niets hoeven voelt zo lekker, iets in je zegt dat je zou moeten koken, maar je doet het niet, potjes en restjes maken je heerlijke huisje tot restaurant, je geeft jezelf een fooi na afloop en voelt wat nieuwigheid in je opborrelen. je ontdekt dat lummelen geen plek is maar je moet er wel plaats voor maken, het is dan wel een werkwoord maar toch eerder een rustoord waar werkschuwe zielen antwoorden kunnen vinden op niet gestelde vragen, want de oren van het lijf gaan liever lellebellen in hun schelpenhangmat, lummelen neemt leeftijd en ademruimte in, maar heeft een tijdloos design, vorm en inhoud zijn twee woorden voor hetzelfde, de stilte is in de beweging, het is een soort ebben tijdens de vloed. weer thuis wacht de rommel, het onkruid, de volle wanorde, het gebrek aan lummeltijd, het moeten, het tijdsbestek, de man van de warmtepomp, hij noteert vast de volgende afspraak voor over een jaar, je voelt een drang tot uitpakken, opruimen, wasmachines draaien, je draait mee met de trommel, rond en rond, je zingt een wielenliedje, schoon en wel denk je op de oude voet verder te gaan. dan kom je erachter dat de oude voet in nieuw schoeisel is gestoken, de maat wat groter, zodat er een lummeltje of twee in past, die je op de voet volgen, je merkt dat hot en her ook zonder rennen kan en dat er stilte in de storm.

het is doorgaans dringen op de markt

het is doorgaans dringen op de markt het is doorgaans dringen op de markt, de koopman prijst zijn waren aan met luide stem, hij roept iets over aandachthonger die gestild kan worden, het publiek stroomt toe, iedereen speelt hoogste bieder. ik hoorde op het nieuws dat er sprake is van goudzucht die hele dorpen vergiftigt en dat het planten van bomen een soort dweilen met de kraan open is zolang we ons vleesverlangen overzees uitleven. een schoolmeester vertelde dat als hij vroeg ‘wie wil?’ de hele klas de hand opstak, maar dat het stil werd toen hij zijn zin afmaakte, want wie wil er nou het stemlokaal aanvegen om alle spiekbriefjes en verloren identiteitsbewijzen tot vuilnis te verklaren, wie doet er dan nog toe? het lijkt erop dat blazen op de hoorn des overvloeds teveel van je adem kost en je longen vacuüm trekt, waardoor je ingeblikt de eettafel moet zien te bereiken en men liever voor vers gaat. het aandachtstekort is nijpend, labels voldoen niet meer, het adagium ‘ik heb dus ik ben’ is voorbij de grenzen van de planeet geraakt, er is actie vereist, wat dacht je van ‘Jeder Mensch ist ein Whistleblower‘? het is doorgaans dringen op de ikkie-ikkie markt, de blikvangers beleven gouden tijden.

Burengerucht

burengerucht er is geen houden meer aan, je word alsmaar naar buiten gezogen terwijl je binnen had willen blijven, je kunt je eigen stem amper meer horen door de halve zinnen, de lachsalvo’s, de ronkende motoren, en als ze even zijn vertrokken, bandensporen achterlatend in je toch al metaalmoe geheugen, begint het onophoudelijke blaffen van de hond die het ook niet kan helpen dat de golflengte nooit overeenkomt, zelfs als het seinen op rood staat en je denkt dat ieder mens toch van dezelfde makelij is en wil deugen als het moet. ook als je al je kieren hebt dichtgesmeerd en je alle rookmelders hebt vervangen door luchtreinigers, grijpt hun longinhoud je bij de keel, terwijl je vannacht nog droomde dat de rook om je hoofd was verdwenen en je ventilatoren op volle toeren draaien in je bovenkamer. je bent pas echt de sigaar als je huid te dun is voor de geur van motorolie en je stofzuigergeluiden nu eenmaal niet kunt verdragen ook nadat je oordoppen geprobeerd hebt omdat het 24-uurs brommen van de jacuzzi inmiddels ver voorbij je gehoorgrens is geraakt en je doofheid nu vooral naar binnen gericht is. je bent met stomheid geslagen terwijl je huis wordt overgenomen zonder aan een schuilplaats te hebben gedacht en je afvraagt of het woord stilte voor ieder mens uiteindelijk hetzelfde betekent of dat jij gewoon in het verkeerde tijdsbeeld bent gestapt en ontsnappen via een capsule of een sleutelgat geen optie meer is. je dacht hier te kunnen wonen en ook al heb je jezelf inmiddels onbewoonbaar verklaard zijn er altijd die de toegang forceren, en je huis vullen met ongenode gasten, terwijl jij blijft rondspoken in je stoffige zolderkamer, op zoek naar kennismaking.

Vandaag

vandaag liefste, laten we niet spreken over alledaagse dingen over wie de was en wie de vuilniszak niet over welles nietes en je had moeten, waarom niet gedaan? laten we benoemen hoe de regen valt praten in ronde, luchtvochtige woorden in zinnen die rivieren verhullen in hagelstenen desnoods, maar niet dat kleine onbeduidend blaten bè bè – nè nè – hè hè – laten we doen alsof we bestaan niet alsof we van gisteren zijn

Tussen de regels doorleven

ik ontmoet je graag tussen de regels door in de regen als je ruiten beslagen zijn ik ontmoet je graag in stilte als er niets te zeggen valt en de zeggingskracht tussen ons in blijft hangen zinderend, geladen ik zie je graag verdwijnen om je te kunnen missen en je weer terug te vinden ik wil geen woorden aan jou verspillen jij bent niet in mijn gedachten jij woont dieper dan het denken hoe wij samen zijn daar zijn geen woorden voor wij lopen tussen de regels door langs lijnen van geleidelijkheid een streepjescode is niet nodig om te bepalen wie wij zijn of waarom

binnenkamers

Ik wilde dat de stoppen eens doorsloegen zodat er kamers open gaan zonder almaar aan sleutels te draaien deuren stapelen zich op, het uitzicht is verlopen, alles is gisteren mogelijk ik word opgeslokt door drempelvrees maar niemand die het ziet, de luiken zijn toe, gordijnen verschoten, er hangt een uithangbord: gesloten voor publiek ik droom van meer dagen in mijn dag met minder woorden en meer tastbare resultaten als klinkende hakken op een stenen vloer gezocht: een huis met 100 kamers want de inhoud past hier niet langer in de vorm en nog even dit: ik sta graag op verende ondergrond voor als ik spring open deuren trap ik in, ik zoek een turn key woning voor tijdelijk verblijf met ramen die uitzien op binnenwerelden zodat er ruimte ontstaat en ik mijzelf zie schaterlachen om klotsend water, buitelen, vallen, ik mijzelf zie zonder spiegel, eindeloos

Hedianne

Over Hedianne

Opleiding

Publicaties

Teksten